478-modda · VI bo'lim · Ayrim toifadagi xodimlar mehnatini huquqiy jihatdan tartibga solishning oʻziga xos xususiyatlari
smenasi) davomiyligi olti kunlik ish haftasida — olti soatdan, besh kunlik ish haftasida esa — yetti soatu oʻttiz daqiqadan ortiq boʻlmasligi kerak.
Noqulay mehnat sharoitlaridagi ishlarda band boʻlgan xodimlarning har kungi ishi (smenasi) davomiyligi:
oʻttiz soatli olti kunlik ish haftasida — besh soatdan, oʻttiz soatli besh kunlik ish haftasida esa — olti soatdan ortiq boʻlmasligi kerak;
yigirma toʻrt soatli olti kunlik ish haftasida — toʻrt soat, yigirma toʻrt soatli besh kunlik ish haftasida esa — besh soatdan ortiq boʻlmasligi kerak.
1. MKning 182-moddasiga koʻra xodim uchun ish vaqtining normal davomiyligi besh kunlik yoki olti kunlik ish haftasida haftasiga qirq soatdan ortiq boʻlishi mumkin emas.
Noqulay mehnat sharoitlaridagi ishlarda band boʻlgan xodimlar uchun ish vaqtining qisqartirilgan davomiyligi qoʻllaniladi. Chunki zararli (oʻta zararli) va (yoki) xavfli (oʻta xavfli) mehnat sharoitlaridagi ishlarda band boʻlgan xodimlarning sogʻligʻiga zarar yetish xavfi normal ish sharoitida band boʻlganlarga nisbatan yuqori boʻladi.
MKning 473-moddasiga koʻra zararli (oʻta zararli) va (yoki) xavfli (oʻta xavfli) mehnat sharoitlari noqulay mehnat sharoitlari hisoblanadi.
Sharhlanayotgan moddaning birinchi qismiga koʻra noqulay mehnat sharoitlaridagi ishlarda band boʻlgan xodimlarning har kungi ishi (smenasi) davomiyligi:
6 kunlik ish haftasida — 6 soatdan;
5 kunlik ish haftasida esa — 7 soatu 30 daqiqadan ortiq boʻlmasligi kerak.
Bu MKda belgilangan eng koʻp miqdor boʻlib, qonunchilik hujjatlari yoki jamoa kelishuvlari, jamoa shartnomasi yoki kasaba uyushmasi qoʻmitasi bilan kelishuvga koʻra ushbu ish vaqti davomiyligi qisqartirilishi mumkin.
2. Noqulay mehnat sharoitlaridagi ishlarda band boʻlgan xodimlar uchun:
6 kunlik ish haftasida haftada 30 soat belgilansa, har kungi ishi (smenasi) davomiyligi 5 soatdan oshmasligi kerak;
5 kunlik ish haftasida haftada 30 soat belgilansa, har kungi ishi (smenasi) davomiyligi 6 soatdan oshmasligi kerak;
6 kunlik ish haftasida haftada 24 soat belgilansa, har kungi ishi (smenasi) davomiyligi 4 soatdan oshmasligi kerak;
5 kunlik ish haftasida haftada 24 soat belgilansa, har kungi ishi (smenasi) davomiyligi 5 soatdan oshmasligi kerak;
Bu cheklovlar xodimlarning sogʻligʻini muhofaza qilish va ularning ish hajmini kamaytirishga qaratilgan. Ish vaqtining aniq davomiyligi jamoa kelishuvlari, jamoa shartnomalari, yoki kasaba uyushmalari bilan kelishilgan holda ish beruvchi tomonidan belgilanishi mumkin.
Noqulay mehnat sharoitlaridagi ishlarda band boʻlgan xodimlar uchun qisqartirilgan ish vaqti davomiyligi qoʻllanilsa-da, ish haqi normal ish vaqtiga teng miqdorda toʻlanadi, yaʼni qisqartirilganligi uchun kamaytirilmaydi.