1. Sharhlanayotgan modda xizmat tekshiruvini oʻtkazuvchi komissiya aʼzosini chetlashtirish tartibini belgilash orqali jarayonning xolisligi hamda obʼyektivligini taʼminlaydi. Ushbu qoida xodimning huquqlarini komissiya aʼzolari tomonidan amalga oshirilishi mumkin boʻlgan bosim, noxolislik va manfaatlar toʻqnashuvidan himoya qilishning protsessual kafolati vazifasini bajaradi.

Oʻziga nisbatan tekshiruv oʻtkazilayotgan xodim MKning 304-moddasi uchinchi qismida sanab oʻtilgan asoslardan biri mavjud boʻlganda, komissiyaning har qanday aʼzosini rad etish toʻgʻrisida asoslantirilgan yozma shaklda ariza berish huquqiga ega.

Komissiya aʼzosini rad etish deganda oʻziga nisbatan tekshiruv oʻtkazilayotgan xodim ushbu xizmat tekshiruvini amalga oshiradigan komissiya aʼzosini xizmat tekshiruvida komissiya aʼzosi sifatida ishtirok etmasligini talab qilishi tushuniladi. Ushbu rad qilish asosli boʻlsa, komissiyaning bitta aʼzosi yoki bir necha aʼzosini, hatto butun tarkibini rad etishini ham mumkin.

Shunday qilib, rad etishni asoslash komissiya aʼzosining betarafligini shubha ostiga qoʻyadigan shaxsiy yoki xizmat aloqalariga tayanishi kerak.

2. Oʻziga nisbatan tekshiruv oʻtkazilayotgan xodim komissiya aʼzosini rad etish haqidagi yozma arizasida MKning 304-moddasi uchinchi qismida nazarda tutilgan asoslardan biri mavjudligini koʻrsatilsa, asoslangan hisoblanadi.

Agar xodimning arizasida ushbu holatlar aniq koʻrsatilmagan taqdirda ham ish beruvchi arizani qabul qilishi shart.

Oʻziga nisbatan tekshiruv oʻtkazilayotgan xodim komissiya aʼzosini rad etish haqidagi ariza dalolatnoma chiqarilgunga qadar tergovning har qanday bosqichida (shu jumladan, soʻrovlar boshlanganidan keyin yoki davomida ham) bildirilishi mumkin.

Shunday qilib, moslashuvchanlik taʼminlanadi: hatto asos kech aniqlangan taqdirda ham rad etish imkoniyati saqlanib qoladi.

3. Ariza ilgari komissiya tuzish toʻgʻrisidagi buyruqni chiqargan ish beruvchiga yuboriladi.

Qarorni komissiyani tayinlagan aynan oʻsha mansabdor shaxs (organ) qabul qiladi. Muddat - taqdim etilgan paytdan boshlab bir ish kunidan oshmasligi kerak. Xodim va komissiya keyingi ish kunidan kechiktirmay xabardor qilinishi lozim.

Bu shoshilinchlik quyidagi maqsadlarga qaratilgan:

tergovning choʻzilishiga yoʻl qoʻymaslik;

jarayonga boʻlgan ishonchni tezda tiklash;

xodimga nisbatan tazyiq oʻtkazilishi yoki uning huquqlari buzilishining oldini olish.

4. Xizmat tekshiruvini tayinlash toʻgʻrisidagi ish beruvchining buyrugʻi qabul qilinib, komissiya aʼzolariga eʼlon qilingan vaqtda MKning 304-moddasining uchinchi qismida nazarda tutilgan asoslardan biri mavjud boʻlsa, komissiya aʼzosi darhol oʻzini oʻzi rad etishi shart.

Komissiya aʼzosining oʻzini oʻzi rad etish majburiyati quyidagilar uchun muhim:

yashirin manfaatlar toʻqnashuvining oldini olish;

xizmat tartib-qoidalarida halollik tamoyilini amalga oshirish;

tekshiruvga nisbatan jamoatchilik ishonchini taʼminlash.

Asoslar mavjud boʻlgan holda oʻzini oʻzi rad etmaslik quyidagilarga olib kelishi mumkin:

tekshiruv natijalarining noxolis deb topilishi;

mehnat nizosi, shikoyat yoki sud muhokamasining kelib chiqishi.

5. Rad etish yoki oʻzini oʻzi rad etish qanoatlantirilgandan soʻng, ish beruvchi yangi aʼzoni tayinlashi shart. Bu ish beruvchining huquqi emas, balki komissiya tarkibini tiklash va tekshiruvni qonunga muvofiq davom ettirishga qaratilgan majburiy maʼmuriy tartib-qoidadir.

Shu bois yangi aʼzoni tayinlamaslik protsessual qonuniylikni buzish deb baholanishi va quyidagi oqibatlarga olib kelishi mumkin:

komissiyaning yakuniy hujjatiga shikoyat qilinishi;

komissiya harakatlari gʻayriqonuniy deb topilishi;

sud nizosi boʻyicha xodimning ishga tiklanishi.

Almashtirish qoʻshimcha buyruq yoki farmoyish bilan rasmiylashtirilishi lozim, unda quyidagilar koʻrsatiladi:

komissiyadan tarkibidan chiqarilgan aʼzoning familiyasi, ismi-sharifi;

almashtirish sababi (rad etish, oʻzini oʻzi rad etish);

yangi tayinlangan aʼzoning familiyasi, ismi-sharifi;

komissiya tarkibiga kirgan sanasi.

Komissiyaning yangi aʼzosiga nisbatan ham, xuddi boshqalarga qoʻllaniladigan cheklovlar amal qiladi:

u manfaatdor boʻlmasligi kerak;

xodim yoki tergov tashabbuskorlari bilan bogʻliq boʻlmasligi lozim;

ilgari ushbu xodimga nisbatan xuddi shunday ishlarni koʻrib chiqishda ishtirok etgan shaxs boʻlmasligi kerak (agar bu xolislikka taʼsir koʻrsatishi mumkin boʻlsa).

Ish beruvchi komissiya tarkibidan chiqib ketgan aʼzoning oʻrnini toʻldirishda mustaqillik mezonlariga rioya etilishi uchun javobgardir.