Ishi yuqori darajadagi ruhiy, aqliy va asabiy zoʻriqish bilan bogʻliq boʻlgan, yaʼni alohida xususiyatga ega boʻlgan tibbiyot xodimlari, pedagoglar va boshqa toifadagi xodimlar uchun ish vaqtining davomiyligi haftasiga koʻpi bilan oʻttiz olti soat qilib belgilanadi. Bunday xodimlarning roʻyxati va ular ish vaqtining aniq davomiyligi Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi, biroq ushbu moddada belgilangan ish vaqtining davomiyligidan oshmaydigan tarzda belgilanadi.
Sharhlanayotgan norma mehnat huquqidagi muhim kafolatlardan biri boʻlib, ish vaqtining maxsus davomiyligini belgilaydi. Yaʼni, ishi yuqori darajadagi ruhiy, aqliy va asabiy zoʻriqish bilan bogʻliq boʻlgan ayrim toifadagi xodimlar uchun haftalik ish vaqti umumiy qoidadan kamaytiriladi va 36 soatdan oshmagan tartibda belgilanadi.
Normada alohida toifalar misol tariqasida keltirilgan:
tibbiyot xodimlari – ularning mehnati doimiy ravishda inson hayoti va salomatligi uchun javobgarlikni talab qiladi, koʻp hollarda stress va asabiy zoʻriqish bilan bogʻliq.
Pedagoglar – doimiy ruhiy-axloqiy masʼuliyat, katta aqliy kuch sarfi va jamoa bilan ishlash ularning mehnatini ogʻirlashtiradi.
Boshqa toifadagi xodimlar – ularning aniq roʻyxati Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi qarorlari bilan belgilanadi.
Vazirlar Mahkamasi mazkur norma boʻyicha qaysi kasb yoki lavozim bu imtiyozga tushishi roʻyxatini tuzish hamda ish vaqti davomiyligini belgilash, har bir toifa uchun haftalik ish soatlari koʻrsatish vakolatiga ega.
Ish beruvchi uchun – mazkur toifadagi xodimlarning ish soatini qonun talabiga muvofiq belgilashi shart. Ushbu qoida buzilsa, mehnat inspektsiyasi tomonidan ish beruvchiga nisbatan choralar qoʻllanishi mumkin.
Xodim uchun – qonun kafolat bergan imtiyoz sifatida oʻzining ish vaqtini qisqartirilgan tartibda belgilatishga haqli. Agar ish vaqti normadan ortiq belgilansa, xodim sud yoki mehnat organlari orqali oʻz huquqini talab qilishi mumkin.
Vazirlar Mahkamasining 2024 yil 14 noyabrdagi 758-sonli “Oʻzbekiston Respublikasining Mehnat Kodeksini amalga oshirishga oid normativ-huquqiy hujjatlarni tasdiqlash toʻgʻrisida”gi qarori bilan “Alohida xususiyatga ega boʻlgan ishlardagi qisqartirilgan ish kuni belgilanadigan xodimlar” Roʻyxati tasdiqlangan boʻlib, ushbu Roʻyxatda qisqartirilgan ish kuni belgilangan lavozimlar va kunlik (haftalik) ish soatlari belgilangan.