1. Sharhlanayotgan modda xodim tomonidan ish beruvchiga yetkazilgan zararni xodimdan undirish sud tartibida hal etilayotgan vaqtda sudlar tomonidan undiriladigan zarar miqdorini kamaytirishda inobatga olinadigan holatlar koʻrsatilgan.

Sud quyidagi holatlarda zarar miqdorini kamaytirishi mumkin:

xodim aybining darajasi (toʻliq yoki qisman) va shakli (qasddan yoki ehtiyotsizlikdan);

aniq holatlarni (isbotlangan dalillarni, xizmat tekshiruvi bilan tasdiqlangan maʼlumotlarni);

xodimning moddiy ahvolini (ish haqining miqdori, qaramogʻida boshqa shaxslar mavjudligi va oilasida undan boshqa boquvchisi yoʻqligini).

2. Sud xodimning aybi bilan ish beruvchiga yetkazilgan zararni undirish toʻgʻrisidagi nizolarni koʻrib chiqishda, ish beruvchi va xodim oʻrtasida tuzilgan “xodimdan undiriladigan zarar miqdorini kamaytirish toʻgʻrisidagi kelishuv bitimi”ni koʻrib chiqishi va tasdiqlashi mumkin.

Bu kelishuvning asosiy maqsadi xodimdan undirilishi kerak boʻlgan zarar miqdorini kamaytirish yoki uni boʻlib-boʻlib toʻlash shartlarini belgilash hisoblanadi.

Sud ushbu kelishuvni faqat taraflarning roziligi bilan tasdiqlaydi. Agar sud kelishuv qonunchilikka zid deb topsa, uni tasdiqlashni rad etishi mumkin.

Kelishuv bitimi bu xodim va ish beruvchi oʻrtasida tuziladigan yozma kelishuv boʻlib, unda:

yetkazilgan zararning aniq miqdori;

toʻlash tartibi va muddatlari;

zarar summasini qisman yoki toʻliq kamaytirish shartlari belgilanadi.

3. Sharhlanayotgan moddaning uchinchi qismi ish beruvchiga yetkazilgan zararni xodimdan undirish sud tartibida hal etilayotgan vaqtda sudlarga majburiyat yuklaydi, yaʼni agar zarar gʻarazli maqsad bilan sodir etilgan jinoyat sababli yetkazilgan boʻlsa, xodimdan undiriladigan zararning miqdorini kamaytirishga yoʻl qoʻyilmaydi.

Ushbu holatda gʻarazli maqsad deganda xodimning oʻz manfaati uchun yoki boshqa shaxslar manfaati yoʻlida, ish beruvchiga qasddan zarar yetkazish niyati bilan sodir etilgan harakat yoki harakatsizlik oqibatida jinoyat sodir etishi tushuniladi.

Agar zarar gʻarazli maqsaddagi jinoyat sababli yetkazilgan boʻlsa:

sudda zarar summasini kamaytirish mumkin emas;

xodim zararni toʻliq hajmda qoplashga majbur;

xodim qoʻshimcha ravishda jinoyatchilik javobgarligiga ham tortiladi.

MISOL

Xodim tashkilot hisobidan 10 mln soʻm noqonuniy ravishda oʻz kartasiga oʻtkazgan.

Jinoyat tergov organlari tomonidan aniqlangan.

Sud xodimni toʻliq zararni qoplashga majbur qiladi, kamaytirish huquqi yoʻq.