Ish beruvchi quyidagi hollarda xodimga yetkazilgan ziyonning oʻrnini qoplashi shart:
xodim mehnat qilish imkoniyatidan gʻayriqonuniy ravishda mahrum qilinganda;
xodimning hayoti yoki sogʻligʻiga ziyon yetkazilganda;
xodimga ish haqi toʻlash va unga toʻlanishi lozim boʻlgan boshqa toʻlovlar kechiktirilganda;
xodimning mol-mulkiga ziyon yetkazilganda.
Agar ish beruvchining qonunga xilof harakatlari (harakatsizligi) bilan xodimga jismoniy yoki maʼnaviy azob yetkazilgan boʻlsa, xodimga yetkazilgan maʼnaviy ziyon kompensatsiya qilinishi lozim.
1.1. Ushbu moddaga koʻra, agar ish beruvchi xodimga moddiy zarar yetkazsa, u holda ish beruvchi uning oʻrnini qoplashi shart.
Bu qoida xodimning moddiy manfaatlarini himoya qilishga qaratilgan.
1.2. Ish beruvchining xodimni mehnat qilish imkoniyatidan gʻayriqonuniy ravishda mahrum qilganligi natijasida unga yetkazilgan ziyonning oʻrnini qoplash majburiyati haqida MKning 320-moddasi sharhiga qarang.
1.3. Ish beruvchining xodimning hayotiga yoki sogʻligʻiga yetkazilgan ziyonning oʻrnini qoplash majburiyati haqida MKning 321-moddasi sharhiga qarang.
1.4. Xodimga ish haqi toʻlash va unga toʻlanishi lozim boʻlgan boshqa toʻlovlar kechiktirilganda ish beruvchi xodimga yetkazilgan ziyonning oʻrnini qoplashi haqida MKning 333-moddasi sharhiga qarang.
1.5. Xodimning mol-mulkiga ziyon yetkazilganda ish beruvchi xodimga yetkazilgan ziyonning oʻrnini qoplashi haqida MKning 334-moddasi sharhiga qarang.
2. Agar ish beruvchining qonunga xilof harakatlari (harakatsizligi) bilan xodimga jismoniy yoki maʼnaviy azob yetkazilgan boʻlsa, xodimga yetkazilgan maʼnaviy ziyon kompensatsiya qilinishi lozim.
Maʼnaviy ziyon uchun toʻlovni talab qilish uchun quyidagi uchta asosiy shart boʻlishi kerak:
qonunga xilof harakat yoki harakatsizlik. Ish beruvchi MK, qonunchilik yoki ichki qoidalarni buzgan boʻlishi shart, yaʼni xodimni noqonuniy ishdan boʻshatish, mehnat muhofazasi qoidalariga amal qilmaslik, xodimning huquqlarini asossiz cheklash, ish joyida qiynoq, bosim yoki tahdidlar qoʻllash va hokazo.
jismoniy yoki maʼnaviy azob yetkazilishi. Jismoniy yoki maʼnaviy (ruhiy) azob va maʼnaviy ziyon haqida MK 150-modda sharhida batafsil koʻrsatilgan.