Yakka tartibdagi mehnat nizolari boʻyicha daʼvogar sudga daʼvo tartibida murojaat qilganda daʼvo talabi miqdorini oʻzi erkin belgilaydi. Sudlar esa daʼvo miqdori asossiz deb daʼvo arizani qabul qilishni rad etishga haqli emas.

Zero, FPKning 130-moddasiga muvofiq, daʼvoning bahosi daʼvogar tomonidan mustaqil ravishda koʻrsatiladi.

Mehnat nizolari sudda koʻrilish davomida daʼvoni taʼminlash choralari ham koʻrilishi mumkin. FPKning 105-moddasiga koʻra, fuqarolik ishlari boʻyicha sud daʼvoni taʼminlash choralarini ishda ishtirok etuvchi shaxslarning arizasi yoki oʻz tashabbusi boʻyicha koʻrishi mumkin. Agar daʼvoni taʼminlash choralarini koʻrmaslik sud hujjati ijrosini qiyinlashtirsa yoki uni bajarib boʻlmaydigan qilib qoʻysa, daʼvoni taʼminlashga yoʻl qoʻyiladi.

Davlat foydasiga mulkiy undiruvlar bilan bogʻliq ishlarni koʻrib chiqayotganda sud (sudya) daʼvoni taʼminlash choralarini koʻrishi shart. Daʼvoni taʼminlash choralarini koʻrishda ham ayrim cheklovlar mavjud.

Chunonchi, daʼvoning ish haqini, daromadni, pensiya va stipendiyani xatlash yoʻli bilan taʼminlanishiga yoʻl qoʻyilmaydi, bundan aliment undirish toʻgʻrisidagi, mayib boʻlganlik yoki sogʻliqqa boshqacha tarzda shikast yetkazganlik, shuningdek boquvchisining oʻlimi oqibatida koʻrilgan zararning oʻrnini qoplash haqidagi, oʻzgalar mol-mulkini talon-toroj qilganlik natijasida koʻrilgan zararning oʻrnini qoplash toʻgʻrisidagi daʼvolar mustasno.

Misol uchun, daʼvogar yakka tartibdagi mehnat nizolari boʻyicha vujudga kelgan maʼnaviy zarar miqdorini undirish haqidagi daʼvo talabi bilan sudga murojaat qilishi mumkin va u undirilishi lozim boʻlgan zarar miqdori summasini ixtiyoriy ravishda erkin belgilaydi.

MILLIY QONUNCHILIK

Fuqarolik kodeksining 1022-moddasiga koʻra maʼnaviy zararni qoplash miqdori jabrlanuvchiga yetkazilgan jismoniy va maʼnaviy azoblarning xususiyatiga, shuningdek ayb tovon toʻlashga asos boʻlgan hollarda zarar yetkazuvchining aybi darajasiga qarab sud tomonidan aniqlanadi. Zararni qoplash miqdorini aniqlashda oqilonalik va adolatlilik talablari eʼtiborga olinishi lozim.