1. Tashqi va ichki oʻrindosh bilan mehnat shartnomasini tuzishda ushbu toifadagi xodimlar uchun nazarda tutilgan xususiyatlarni hisobga olish kerak.

MKning 4-moddasida belgilangan umumiy printsiplardan kelib chiqqan holda oʻrindoshlar tashkilotning asosiy xodimlari bilan bir xil huquqlarga ega.

Oʻrindoshlarga mehnat qonunchiligida nazarda tutilgan kafolatlar toʻliq hajmda taqdim etiladi.

Oʻrindoshlik mehnat shartnomasi asosida amalga oshiriladi va ish beruvchining buyrugʻi bilan rasmiylashtiriladi.

Oʻrindosh bilan mehnat shartnomasini tayyorlashda quyidagi majburiy maʼlumotlar va shartlarning mavjudligiga eʼtibor berish kerak:

oʻrindosh xodim va tashkilot toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;

vazifalarni bajarish sanasi va joyi;

mehnat shartnomasida oʻrindoshning ish vaqti toʻgʻrisidagi maʼlumotlar, agar nazarda tutilgan boʻlsa, tushlik tanaffusining vaqti va davomiyligi;

ish boshlanish sanasi;

sinov muddatining mavjudligi va davomiyligi;

mehnat sharoitlari, shu jumladan zararli yoki xavfli sharoitlar, agar mavjud boʻlsa;

ish haqi va boshqa zarur toʻlovlar va kafolatlar toʻgʻrisidagi maʼlumotlar;

xodim va tashkilot rahbarining majburiyatlari va huquqlari;

mehnat shartnomasining amal qilish muddati;

tomonlarning imzolari.

Tashqi oʻrindoshni ishga joylashtirishda ichki oʻrindoshdan farqli ravishda ish beruvchi ishga qabul qilish chogʻidagi tanishtirish tartib-taomilini, mehnat shartnomasi shartlari boʻyicha taraflarning kelishuvga erishishini hamda shartnomani xodim va ish beruvchi tomonidan imzolashni, ish beruvchi tomonidan xodimni ishga qabul qilish toʻgʻrisida buyruq qabul qilishni hamda ishga qabul qilish haqidagi maʼlumotlarni xodimning mehnat daftarchasiga va “Yagona milliy mehnat tizimi” idoralararo dasturiy-apparat kompleksiga kiritishni taʼminlashi lozim.

2. Mazkur moddaning ikkinchi qismida, agar bu qonunga zid boʻlmasa, ishchilarning bir nechta ish beruvchilar bilan oʻrindoshlik asosida bir nechta mehnat shartnomalarini tuzish huquqi haqida xabar beriladi. Bu yerda asosiy eʼtibor ish beruvchilar soniga emas, balki oʻrindoshlik asosidagi ish vaqtining davomiyligiga qaratilishi kerak. Oʻrindoshlik asosida ishlayotgan xodim MKning 437-moddasida belgilangan talablarga rioya qilishi lozim.

3. Sharhlanayotgan moddaning uchinchi qismida koʻrsatilgan oʻrindoshlik asosida ishlash toʻgʻrisida tuzilgan mehnat shartnomasida ish oʻrindoshlik asosida bajarilayotganligi koʻrsatilishi shartligi juda muhim qoida boʻlib, bu agar xodim bir necha tashkilotlarda yoki bir necha lavozimlarda ishlayotgan boʻlsa, ularning qaysi biri asosiy ish joyi va qaysi biri oʻrindosh ekanligi ajratish imkonini beradi. Bundan tashqari, qonunchilikdagi tartiblar, cheklovlar va imtiyozlarni qoʻllashga asos boʻladi.

4. Oʻrindoshlik asosidagi xodim bilan shartnoma ish asosiy boʻlgan xodim bilan bir xil muddatga tuziladi:

muddatli mehnat shartnomasi - shartnoma oldindan kelishilgan, lekin uch yildan ortiq boʻlmagan muddatga tuziladi. Ushbu muddat tugaganidan soʻng, agar taraflar uni uzaytirish toʻgʻrisida kelishib olmasalar, mehnat shartnomasi avtomatik ravishda tugatiladi;

mehnat toʻgʻrisidagi qonunchilikka va mehnat haqidagi boshqa huquqiy hujjatlarga, mehnat shartnomasiga muvofiq ish joyi oʻzida saqlanib qoladigan, yoʻq boʻlgan xodimning majburiyatlarini bajarish vaqti uchun;

nomuayyan muddatga - shartnomada tugash sanasi koʻrsatilmagan holda tuziladi. Bunday holda, shartnoma tomonlardan biri belgilangan qoidalarga muvofiq uni bekor qilish toʻgʻrisida qaror qabul qilgunga qadar amal qiladi.

5. Oʻrindoshlik asosidagi mehnat shartnomasida ishning toʻliq boʻlmagan vaqtda bajarilishi koʻrsatilishi kerak. Bunday tushuntirish koʻrsatilishi zarur, chunki oʻrindoshlik asosidagi ishning davomiyligi, ularning ishiga haq toʻlash tartibi, taʼtil berish, mehnat shartnomasini bekor qilish va boshqa kafolatlar tashkilotning asosiy xodimlaridan farq qiladi.

Oʻrindoshlik asosida ishlash tartibi deganda mehnat shartnomasida MK 104-moddasida nazarda tutilgan shart-sharoitlardan tashqari qonunchilikda koʻrsatilgan boshqa tartiblar ham tushuniladi. Masalan, ish vaqtini jamlab hisobga olish, masofadan turib ishlash, moslashuvchan ish rejimini oʻrnatish va boshqalar boʻlishi mumkin.